กำลังโหลด...
บทที่ 4 จาก 5
雪心赋
ເວົ້າເຖິງຄວາມດີຮ້າຍຂອງເນື້ອທີ່ພູເຂົາ ແລ້ວກໍ່ສາມາດເຂົ້າໃຈໄດ້; ແລ້ວສະພາບຂອງນ້ຳລ່ະ?
ຄຳວ່າ ຈົ່ງ (ຈອດ), ລ໋ອກ (ສະກັດ), ແຊ່ (ຖັກແສ່ວ), ຈຽດ (ຜູກ) ສີ່ຄຳນີ້ ຈຳແນກລັກສະນະດີຂອງຫຼັກນ້ຳຢ່າງຈະແຈ້ງ. 🌊 ທີ່ເອີ້ນວ່າ “ຈົ່ງ” ແມ່ນກະແສນ້ຳມາເຕົ້າໂຮມກັນທີ່ໜ້າບໍລິເວນທີ່ຕັ້ງຮ່າງ; “ລ໋ອກ” ແມ່ນປາກນ້ຳອອກຖືກສະກັດແໜ້ນຄືປະຕູປິດ; “ແຊ່” ແມ່ນກະແສນ້ຳໄຫຼວຽນກັນໄປມາຄືການຖັກແສ່ວ; “ຈຽດ” ແມ່ນກະແສນ້ຳມາເຕົ້າໂຮມຢຸດນິ້ງຄືການຜູກມັດ. ສີ່ຢ່າງນີ້ລ້ວນແຕ່ເປັນລັກສະນະດີໃນຫຼັກນ້ຳ.
ລັກສະນະຮ້າຍ ສີ່ຢ່າງ ຄື: ເຊີນ (ທະລຸ), ກັດ (ຕັດ), ສັນ (ລູກທະນູ), ເຊີດ (ຍິງ) ກໍ່ຄວນຫຼີກເວັ້ນໃຫ້ໄກ. 🚫 ທີ່ເອີ້ນວ່າ “ເຊີນ” ແມ່ນກະແສນ້ຳທະລຸຜ່ານເສັ້ນທາງພະລັງຂອງພູ; “ກັດ” ແມ່ນກະແສນ້ຳຕັດແຍກບໍລິເວນທີ່ຕັ້ງຮ່າງ; “ສັນ” ແມ່ນກະແສນ້ຳໄຫຼຊື່ຮີບດ່ວນຄືລູກທະນູ; “ເຊີດ” ແມ່ນກະແສນ້ຳຊື່ສາຍຕຳໃສ່ບໍລິເວນທີ່ຕັ້ງຮ່າງ. ສີ່ຢ່າງນີ້ລ້ວນແຕ່ເປັນລັກສະນະຮ້າຍ.
ກະແສນ້ຳຖ້າຊື່ສາຍຕຳໃສ່ກຳແພງເມືອງ (ຄືຕຳໃສ່ບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງ) ກໍ່ຈະເຮັດໃຫ້ຄອບຄົວພັງພິນາດ, ສູນເສຍທຸກສິ່ງ; ກະແສນ້ຳຖ້າຫັນຫຼັງອອກຈາກກຳແພງເມືອງ (ຄືໂຄ້ງອອກໄປ) ກໍ່ເຮັດໃຫ້ຄົນມີນິດໄສດື້ດຶງ, ໃຈແຂງກະດ້າງຮ້າຍກາດ. 💥
ບຸນກຸສົນໄດ້ຮັບຍາວນານກວ້າງໄກ ຈະຕ້ອງເປັນກະແສນ້ຳອ້ອມຮອບທິດ玄武 (ຫຼັງບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງ); ຕຳແໜ່ງສູງສົງ ຊັບສົມບັດອຸດົມສົມບູນ ຈະຕ້ອງເປັນກະແສນ້ຳອ້ອມຮອບທິດຊຽງລົງ (ຊ້າຍຂອງບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງ). 🐉
ສິ່ງທີ່ຫຼັກນ້ຳຖືວ່າລ້ຳຄ່າ ຄືປາກນ້ຳອອກ (ຫ້າປະຕູ) ປິດແໜ້ນເກັບກຸມ, ບໍ່ໃຫ້ພະລັງຮ່າງຮົ່ວໄຫຼ; ສິ່ງທີ່ມັກ ຄືປາກນ້ຳເຂົ້າ (ສາມປະຕູ) ກວ້າງຂວາງໂລ່ງແຈ້ງ, ຮັບເອົາພະລັງເຂົ້າມາຢ່າງເຕັມປ່ຽມ. 🚪
ເຖິງແມ່ນບໍລິເວນອ້ອມຮອບຈະສູງສົງ ແຕ່ຖ້າປາກນ້ຳເຂົ້າ (ສາມປະຕູ) ແຄບຊອຍ ກໍ່ບໍ່ຄຸ້ມຄ່າທີ່ຈະພິຈາລະນາ; ເຖິງແມ່ນຮູບຮ່າງບໍລິເວນຈະມະຫັດສະຈັນ ແຕ່ຖ້າປາກນ້ຳອອກ (ຫ້າປະຕູ) ບໍ່ມີສິ່ງສະກັດກັ້ນ ກໍ່ຈະມີຄຸນຄ່າຫຍັງ?
ນ້ຳຢວນເຊີນ (ທີ່ມາຈາກຕົວພູເອງ) ໄຫຼອອກກາງໜ້າບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງໂດຍກົງ ບໍ່ຄວນຕັດສິນວ່າເປັນລັກສະນະຮ້າຍທັງໝົດ. ຖ້າພາຍນອກມີກະແສນ້ຳອ້ອມຮອບຂວາງກັ້ນ, ໄດ້ຮັບສະພາບແບບນີ້ກົງກັນຂ້າມຈະກາຍເປັນລັກສະນະດີ. 🔄 ບົດບາດຂອງນ້ຳຊະນິດນີ້ຄື: ໃຊ້ມັນເພື່ອກັ້ນຂັ້ນເສັ້ນທາງພະລັງຂອງພູ, ພະລັງກໍ່ຈະຢຸດນິ້ງໄດ້ໂດຍອັດຕະໂນມັດ; ໃຊ້ມັນເພື່ອປົກປ້ອງລົມພະລັງ, ລົມກໍ່ຈະບໍ່ພັດກະຈາຍໄປ.
ນ້ຳຖ້າຫາກກະແສຜ່ານໜ້າບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງແລ້ວກະໂດດຫັນຫຼັງໄປທັນທີ ກໍ່ບໍ່ມີຄ່າຫຍັງເລີຍ. 💸 ນ້ຳຖ້າເຂົ້າມາໃນອ້ອມກອດແຕ່ຫັນຫຼັງແບກອອກໄປ ເຖິງຈະໄດ້ຮັບບຸນກຸສົນຊົ່ວຄາວ ກໍ່ຈະເສື່ອມໂຊມໄວ.
ປາກນ້ຳອອກ ມັກມັນແຄບແໜ້ນຄືຄໍເຕົ້ານ້ຳເຕົ້າ (ໝາກອີ່ຫູ); ນ້ຳອ້ອມຮ່າງກາຍ ລ້ຳຄ່າຢູ່ທີ່ຄວາມໂຄ້ງງໍຄືຮູບຮ່າງຂອງເຂົາງົວ. 🐂
ຍອດພູຊັ້ນກັນສະກັດກັ້ນນ້ຳ (ຊ້ອນກັນຄືແຂ້ວ), ຄວນສູງຕັ້ງຊື່ງາມ; ໜອງນ້ຳຂຸມເກັບນ້ຳຢູ່ທາງໜ້າ ມັກໃສສະອາດງຽບສະຫງົບ. ⛰️ ຍອດພູສູງຕັ້ງຊື່ ປຽບຄືນາຍທະຫານຜູ້ກ້າຫານປົກປ້ອງເມືອງ; ໜອງນ້ຳໃສງຽບສະຫງົບ ປຽບຄືຂ້າລາຊະການຜູ້ຊື່ສັດຢືນຢູ່ໃນຕຳແໜ່ງຂອງຕົນ.
ເນື້ອທີ່ບໍລິເວນປາກນ້ຳອອກ ກ່ຽວພັນກັບຜົນດີຜົນຮ້າຍຫຼາຍທີ່ສຸດ. ທີ່ກ່າວມາຂ້າງເທິງນີ້ພຽງແຕ່ຍົກເອົາຫຼັກການໃຫຍ່ໆ ຜູ້ຮຽນຄວນພິຈາລະນາເບິ່ງລາຍລະອຽດອັນລະອຽດດ້ວຍຕົນເອງ. 🔍
ບົດນີ້ມີແກນກາງຢູ່ທີ່ການສ້າງກອບການຈຳແນກສີ່ດີສີ່ຮ້າຍຂອງຫຼັກນ້ຳ.
| ປະເພດ | ສີ່ຄຳຫຼັກ | ຄວາມໝາຍ | ດີ/ຮ້າຍ |
|---|---|---|---|
| ລັກສະນະດີ | ຈົ່ງ | ກະແສນ້ຳຫຼາຍສາຍມາເຕົ້າໂຮມທີ່ໜ້າບໍລິເວນ, ມີຄວາມຜູກພັນກັນ | ✅ ດີ |
| ລັກສະນະດີ | ລ໋ອກ | ປາກນ້ຳອອກຖືກສະກັດແໜ້ນ, ຄືປະຕູປິດ | ✅ ດີ |
| ລັກສະນະດີ | ແຊ່ | ກະແສນ້ຳໄຫຼວຽນກັນໄປມາຄືການຖັກແສ່ວ, ເສັ້ນທາງຕໍ່ເນື່ອງກັນ | ✅ ດີ |
| ລັກສະນະດີ | ຈຽດ | ກະແສນ້ຳມາເຕົ້າໂຮມຢຸດນິ້ງ, ຄືການຜູກມັດລວມຕົວ | ✅ ດີ |
| ລັກສະນະຮ້າຍ | ເຊີນ | ກະແສນ້ຳທະລຸຜ່ານເສັ້ນທາງພະລັງຂອງພູ | ❌ ຮ້າຍ |
| ລັກສະນະຮ້າຍ | ກັດ | ກະແສນ້ຳຕັດແຍກບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງ | ❌ ຮ້າຍ |
| ລັກສະນະຮ້າຍ | ສັນ | ກະແສນ້ຳໄຫຼຊື່ຮີບດ່ວນຄືລູກທະນູ, �ື່ສາຍມາ | ❌ ຮ້າຍ |
| ລັກສະນະຮ້າຍ | ເຊີດ | ກະແສນ້ຳຊື່ສາຍຕຳໃສ່ບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງ | ❌ ຮ້າຍ |
ອັນດັບສອງ, ເນັ້ນໜັກຄວາມສຳພັນລະຫວ່າງນ້ຳກັບບໍລິເວນຕັ້ງຮ່າງ: ນ້ຳອ້ອມຮອບທິດ玄武 (ຫຼັງ) ນຳມາຶ່ງບຸນກຸສົນຍາວນານ, ນ້ຳອ້ອມຮອບທິດຊຽງລົງ (ຊ້າຍ) ນຳມາຶ່ງຕຳແໜ່ງແລະຊັບສົມບັດ; ນ້ຳຕຳໃສ່ກຳແພງເມືອງເຮັດໃຫ້ຄອບຄົວພັງພິນາດ, ນ້ຳຫັນຫຼັງອອກຈາກກຳແພງເມືອງເຮັດໃຫ້ຄົນມີນິດໄສດື້ດຶງ.
ອັນດັບສາມ, ສະເໜີຄວາມຕ້ອງການແບບກົງກັນຂ້າມກັນຂອງປາກນ້ຳເຂົ້າແລະປາກນ້ຳອອກ: ສາມປະຕູ (ປາກນ້ຳເຂົ້າ) ຕ້ອງກວ້າງຂວາງເພື່ອຮັບເອົາພະລັງ, ຫ້າປະຕູ (ປາກນ້ຳອອກ) ຕ້ອງປິດແໜ້ນເພື່ອຮັກສາພະລັງ. ສອງຢ່າງນີ້ ໜຶ່ງເປີດໜຶ່ງປິດ, ໜຶ່ງຮັບໜຶ່ງຮັກສາ, ຂາດອັນໃດອັນໜຶ່ງບໍ່ໄດ້.
ສຸດທ້າຍ, ຊີ້ໃຫ້ເຫັນໂດຍສະເພາະກໍລະນີຍົກເວັ້ນຂອງນ້ຳຢວນເຊີນໄຫຼອອກກົງ: ຖ້າພາຍນອກມີສິ່ງຂວາງກັ້ນ, ກົງກັນຂ້າມຈະກາຍເປັນດີ. ນີ້ສະແດງໃຫ້ເຫັນແນວຄິດແບບບໍ່ຍຶດຕິດກັບດ້ານດຽວ, ເອົາໃຈໃສ່ລວມໝູ່ຂອງຮູບແບບໂດຍລວມ. ［ຄຳອະທິບາຍຂອງຜູ້ແປ: ນ້ຳຢວນເຊີນ, ໝາຍເຖິງນ້ຳທີ່ມາກັບຕົວພູເອງທີ່ຢູ່ໜ້າບໍລິເວນ, ຄືນ້ຳພາຍໃນເດີ່ນ.］
ການຈຳແນກສີ່ດີສີ່ຮ້າຍຂອງຫຼັກນ້ຳ ໂດຍພື້ນຖານແລ້ວແມ່ນລະບົບການປະເມີນພະລັງງານຂອງກະແສນ້ຳ. ໃນທັດສະນະຮ່ວມສະໄໝ:
ຄວາມແຕກຕ່າງລະຫວ່າງ "ນ້ຳອ້ອມຮອບ玄武" ແລະ "ນ້ຳອ້ອມຮອບຊຽງລົງ" ມີຄວາມສອດຄ່ອງສູງກັບຫຼັກການເລືອກທີ່ຕັ້ງທີ່ເໝາະສົມໃນສະຖາປັດຕະຍະກຳສະໄໝໃໝ່ ຄືຫຼັງຕິດພູ ໜ້າຕິດນ້ຳ ຊ້າຍມີນ້ຳ ຂວາມີທາງ. ນ້ຳຢູ່ຫຼັງບໍລິເວນ (玄武) ອ້ອມຮອບ ໝາຍເຖິງມີແຫຼ່ງນ້ຳທີ່ໝັ້ນຄົງເປັນກຳແພງກັນທາງຫຼັງ; ນ້ຳອ້ອມຮອບທິດຊ້າຍ (ຊຽງລົງ) ກ່ຽວຂ້ອງກັບຄວາມຕ້ອງການຮັບແສງແດດແລະກັນລົມໃນພູມສາດຊີກໂລກເໜືອ — ທິດຊຽງລົງຄືທິດຕາເວັນອອກ, ນ້ຳອ້ອມຮອບທິດຕາເວັນອອກຊ່ວຍສະສົມພະລັງແລະການເຕີບໂຕ.
ທິດສະດີ "ສາມປະຕູກວ້າງ, ຫ້າປະຕູປິດແໜ້ນ" ກ່ຽວກັບປາກນ້ຳເຂົ້າອອກ ມີຄວາມຄ້າຍຄືກັນກັບຫຼັກການທາງເຂົ້າເປີດ ທາງອອກຄວບຄຸມໃນການວາງຜັງເມືອງສະໄໝໃໝ່. ພື້ນທີ່ຢູ່ອາໄສທີ່ເໝາະສົມ ຕ້ອງມີຊ່ອງທາງຮັບເອົາຊັບພະຍາກອນທີ່ເປີດກວ້າງ ແລະກົນໄກຄວບຄຸມການລະບາຍທີ່ເຄັ່ງຄັດ ເພື່ອຮັກສາຄວາມສົມດຸນແບບເຄື່ອນໄຫວຂອງສະພາບແວດລ້ອມພາຍໃນ.
ກອບອ້າງອີງສຳລັບການເລືອກທີ່ຕັ້ງແລະການວາງຜັງພື້ນທີ່ໃນຍຸກສະໄໝໃໝ່:
ການປະເມີນຮູບແບບກະແສນ້ຳ: ເມື່ອເລືອກບ່ອນຢູ່, ບ່ອນເຮັດວຽກ ຫຼື ບ່ອນຕັ້ງແຄ້ມ, ສັງເກດຮູບແບບຂອງແຫຼ່ງນ້ຳໃກ້ຄຽງ. ກະແສນ້ຳໂຄ້ງອ້ອມຮອບດີກວ່າກະແສນ້ຳຊື່ຫັນຫຼັງ; ດ້ານໃນຂອງຈຸດທີ່ກະແສນ້ຳມາເຕົ້າໂຮມກັນ (ດ້ານທີ່ດິນງອກອອກ) ດີກວ່າດ້ານນອກ (ດ້ານທີ່ຖືກເຊາະ). ນີ້ສອດຄ່ອງກັບການຈຳແນກດີຮ້າຍຂອງ "ຈົ່ງລ໋ອກແຊ່ຈຽດ" ແລະ "ເຊີນກັດສັນເຊີດ".
ການຈັດການທາງເຂົ້າແລະທາງອອກ: ນຳຫຼັກການ "ສາມປະຕູກວ້າງ, ຫ້າປະຕູປິດແໜ້ນ" ມາໃຊ້ໃນການວາງຜັງອາຄານ — ທາງເຂົ້າ (ປະຕູໃຫຍ່, ເສັ້ນທາງຫຼັກ) ຄວນກວ້າງໂລ່ງ, ບໍ່ໃຫ້ກະແສອາກາດອຸດຕັນ; ທາງອອກ (ປະຕູຫຼັງ, ທໍ່ລະບາຍນ້ຳ) ຄວນຮັດກຸມ, ບໍ່ໃຫ້ພະລັງງານຮົ່ວໄຫຼອອກໄປ.
ວິທີນ້ຳຊື່ມີສິ່ງຂວາງກັ້ນ: ຖ້າທາງໜ້າສະຖານທີ່ມີຖະໜົນຫຼືກະແສນ້ຳຊື່ສາຍມາ (ນ້ຳຢວນເຊີນໄຫຼອອກກົງ), ບໍ່ຄວນປະຕິເສດທັນທີ, ລອງສັງເກດວ່າມີກະແສນ້ຳ, ຖະໜົນ ຫຼື ແຖວຕົ້ນໄມ້ທາງຂວາງທີ່ປະກອບເປັນ "ການຫັນຫົວມາຂວາງກັ້ນ". ຖ້າມີ, ກົງກັນຂ້າມຈະກາຍເປັນລັກສະນະດີ. ນີ້ສອດຄ່ອງກັບເຕັກນິກການກັ້ນບັງແລະການນຳທາງໃນການອອກແບບພູມທັດສະຍະສະໄໝໃໝ່.
ຂໍ້ສະເໜີແນະໃນການປະຕິບັດ: ເມື່ອປະເຊີນກັບການຕັດສິນໃຈເລືອກທີ່ຕັ້ງ, ສາມາດຕັ້ງສົມມຸດຕິຖານໄດ້ວ່າ — ຖ້າຮູບແບບກະແສນ້ຳເປັນແບບ "ກະໂດດຫັນຫຼັງ" ຫຼື "ຫັນຫຼັງແບກອອກ", ການຢູ່ອາໄສຫຼືປະກອບທຸລະກິດໃນໄລຍະຍາວອາດປະເຊີນກັບການສູນເສຍຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ. ວິທີທົບທວນ: ບັນທຶກຄວາມສົມດຸນຂອງຊັບພະຍາກອນທີ່ເຂົ້າມາແລະອອກໄປພາຍໃນສາມປີຫຼັງຈາກເລືອກທີ່ຕັ້ງ, ເພື່ອກວດສອບຜົນຈິງຂອງ "ປາກນ້ຳເຂົ້າກວ້າງ, ປາກນ້ຳອອກປິດແໜ້ນ".
ປັດຊະຍາເລິກເຊິ່ງທີ່ແຝງຢູ່ໃນບົດນີ້ຄືທັດສະນະການດຸ່ນດ່ຽງແບບເຄື່ອນໄຫວລະຫວ່າງເປີດແລະປິດ.
ປາກນ້ຳເຂົ້າຕ້ອງ "ກວ້າງ", ປາກນ້ຳອອກຕ້ອງ "ແໜ້ນ" — ນີ້ຄືຄວາມສາມັກຄີແບບກົງກັນຂ້າມຂອງການຮັບເອົາແລະການຮັກສາ, ສືບທອດແນວຄິດດຽວກັນກັບພະຄຳພີເຕົ່າ (Daodejing) ທີ່ວ່າ "ຜູ້ທີ່ຈະເຮັດໃຫ້ສິ່ງໃດແໜ້ນໜາ ຕ້ອງຂະຫຍາຍມັນກ່ອນ". ຫົວໃຈສຳຄັນຂອງຫຼັກນ້ຳບໍ່ໄດ້ຢູ່ທີ່ "ດີ" ຫຼື "ຮ້າຍ" ໃນມິຕິດຽວ ແຕ່ຢູ່ທີ່ການເປີດປິດທີ່ສ້າງວົງຈອນພະລັງງານທີ່ມີປະສິດທິພາບ.
"ນ້ຳຢວນເຊີນໄຫຼອອກກາງໂດຍກົງ, ຍັງບໍ່ຄວນຕັດສິນວ່າຮ້າຍ" ສະແດງໃຫ້ເຫັນປັນຍາແບບການປະຕິເສດການປະຕິເສດ (negation of negation): ລັກສະນະທີ່ຜິວເຜີນເບິ່ງຄືຮ້າຍ ສາມາດກາຍເປັນດີໄດ້ພາຍໃຕ້ເງື່ອນໄຂພາຍນອກສະເພາະ. ນີ້ເຕືອນໃຫ້ຄົນເຮົາຮູ້ວ່າ ການຕັດສິນສິ່ງໃດກໍ່ຕາມ ບໍ່ຄວນເບິ່ງພຽງແຕ່ຮູບຮ່າງທີ່ໂດດດ່ຽວ ແຕ່ຕ້ອງພິຈາລະນາໃນລະບົບໃຫຍ່ກວ່າ. "ພາຍນອກມີການຫັນຫົວມາຂວາງກັ້ນ, ໄດ້ຮັບແລ້ວກົງກັນຂ້າມກາຍເປັນດີ" ແມ່ນການສະແດງອອກອັນມີຊີວິດຊີວາຂອງທັດສະນະລວມທັງໝົດນີ້.
ສ່ວນບົດປຽບທຽບທີ່ວ່າ "ຍອດພູສູງຕັ້ງຊື່ຄືນາຍທະຫານປົກປ້ອງເມືອງ, ໜອງນ້ຳງຽບສະຫງົບຄືຂ້າລາຊະການທີ່ຊື່ສັດຢືນຢູ່ໃນຕຳແໜ່ງ" ເປີດເຜີຍໃຫ້ເຫັນການສະທ້ອນບຸກຄະລິກກະພາບ ຄື ຄວາມແຂງແກ່ນປະສົມຄວາມອ່ອນຫວານ, ຄວາມກ້າຫານປະສົມຄວາມສຸພາບ ໃນສຸນທະລະພາບແບບຮວງຈີນ (fengshui). ພູເຂົາແລະນ້ຳບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ວັດຖຸທາງກາຍະພາບ ແຕ່ຖືກມອບໝາຍໃຫ້ມີຄວາມໝາຍທາງສິນລະທຳແລະຈິດໃຈອີກດ້ວຍ.